Thời gian qua, công tác Dân số và Trẻ em tỉnh Bắc Ninh tiếp tục nhận được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Tỉnh ủy, UBND tỉnh, sự phối hợp chặt chẽ của các ngành, đoàn thể và chính quyền các địa phương. Nhờ vậy, nhiều chỉ tiêu quan trọng đã đạt và vượt kế hoạch, góp phần bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em, đồng thời nâng cao chất lượng dân số toàn tỉnh.
Hiện nay, Chi cục Dân số và Trẻ em tỉnh Bắc Ninh có tổng số 13 công chức, gồm 03 lãnh đạo Chi cục và 10 chuyên viên. Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, Chi cục đã tạm thời sắp xếp thành 02 phòng chuyên môn: Phòng Trẻ em và Hành chính tổng hợp với 06 người, và Phòng Dân số với 04 người. Việc sắp xếp tổ chức bộ máy đảm bảo tinh gọn, hiệu quả, rõ chức năng nhiệm vụ, qua đó nâng cao chất lượng chỉ đạo, điều hành các hoạt động dân số, trẻ em trong toàn tỉnh.
Đối với đội ngũ cán bộ làm công tác dân số ở cơ sở hiện toàn tỉnh có 101 cán bộ thuộc Phòng Dân số – Truyền thông Giáo dục sức khỏe tại 17 Trung tâm Y tế, 354 cán bộ chuyên trách dân số (197 viên chức, 121 cán bộ hợp đồng) và 36 cán bộ y tế kiêm nhiệm công tác dân số tại 99 xã, phường. Ngoài ra, ở cấp thôn, tổ dân phố có tới 2.892 cộng tác viên dân số đang tích cực bám sát địa bàn, trực tiếp tuyên truyền, vận động người dân thực hiện các chủ trương, chính sách dân số và chăm sóc trẻ em. Đây là lực lượng nòng cốt giúp công tác dân số – trẻ em của tỉnh triển khai hiệu quả từ cơ sở.
Tính đến ngày 31/8/2025, dân số thường trú của tỉnh Bắc Ninh là 3.380.870 người. Trong 8 tháng đầu năm, toàn tỉnh có 20.741 trẻ được sinh ra, trong đó có 11.346 trẻ trai và 9.395 trẻ gái. Tuy nhiên, số trẻ là con thứ 3 trở lên vẫn còn cao, lên tới 4.510 trẻ, chiếm 21,7% tổng số trẻ sinh ra. Một vấn đề đáng lưu tâm là tỷ số giới tính khi sinh của tỉnh hiện ở mức 120,8 trẻ trai/100 trẻ gái, cao hơn mức trung bình chung của cả nước. Đây là thách thức lớn đòi hỏi ngành Dân số tiếp tục đẩy mạnh các giải pháp truyền thông, vận động nhằm giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh.Bên cạnh đó, các chỉ tiêu nâng cao chất lượng dân số đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Tỷ lệ sàng lọc trước sinh đạt 83,4%; tỷ lệ sàng lọc sơ sinh đạt 59,3%. Đây là những con số quan trọng, góp phần phát hiện sớm dị tật bẩm sinh, bệnh lý di truyền, từ đó có biện pháp can thiệp kịp thời, nâng cao chất lượng giống nòi.
Công tác kế hoạch hóa gia đình tiếp tục được triển khai sâu rộng. Tỷ lệ cặp vợ chồng sử dụng biện pháp tránh thai hiện đại đạt 69,9%. Trong 8 tháng, có 152.496 người mới sử dụng các biện pháp tránh thai hiện đại, cụ thể: 150 người đình sản;11.633 người đặt vòng tránh thai;514 người cấy thuốc tránh thai; 2.825 người tiêm thuốc tránh thai; 64.875 người sử dụng thuốc uống tránh thai; 72.499 người sử dụng bao cao su. Các con số trên cho thấy sự vào cuộc tích cực của hệ thống y tế cơ sở và sự hưởng ứng của người dân, góp phần kiểm soát tốc độ gia tăng dân số và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Chăm sóc sức khỏe trẻ em một cách toàn diện, nâng cao chất lượng dân số
Công tác bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em tiếp tục được triển khai đồng bộ, đạt nhiều kết quả quan trọng: 100% trẻ em dưới 6 tuổi được cấp thẻ BHYT, đảm bảo quyền lợi khám chữa bệnh khi ốm đau. 100% trẻ em được đăng ký khai sinh đúng quy định, bảo đảm quyền nhân thân ngay từ khi mới chào đời. 90% trẻ em khuyết tật được tiếp cận với các dịch vụ bảo vệ, chăm sóc, giáo dục tại cộng đồng, giúp các em hòa nhập và phát triển. Tỷ lệ trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt giảm xuống dưới 2% tổng số trẻ em trong toàn tỉnh. Đặc biệt, trên 96% trong số đó được trợ giúp, chăm sóc để phục hồi, tái hòa nhập và có cơ hội phát triển. 100% trẻ em bị xâm hại khi phát hiện đều được hỗ trợ kịp thời, bảo vệ an toàn cả về thể chất lẫn tinh thần. Những kết quả trên thể hiện sự quan tâm sâu sắc của các cấp, ngành đối với trẻ em – thế hệ tương lai của đất nước.
Ông Nguyễn Văn Tư, Chi cục trưởng Chi cục Dân số và Trẻ em tỉnh Bắc Ninh cho biết: Công tác Dân số và Trẻ em tỉnh Bắc Ninh đã đạt được nhiều kết quả tích cực, góp phần quan trọng vào sự phát triển bền vững của tỉnh. Bộ máy tổ chức từ tỉnh đến cơ sở được kiện toàn, hoạt động hiệu quả. Các chỉ tiêu về kế hoạch hóa gia đình, sàng lọc trước sinh và sơ sinh, chăm sóc trẻ em cơ bản đạt kế hoạch. Tuy nhiên, công tác dân số vẫn còn một số khó khăn: tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh còn ở mức cao; tỷ lệ sinh con thứ 3 trở lên vẫn đáng kể; công tác tuyên truyền thay đổi hành vi ở một số địa bàn chưa thật sự bền vững. Trong thời gian tới, ngành Dân số và Trẻ em tỉnh Bắc Ninh tiếp tục thực hiện đồng bộ các giải pháp: Tăng cường truyền thông thay đổi hành vi, đặc biệt là tuyên truyền giảm sinh con thứ 3 và cân bằng giới tính khi sinh. Mở rộng và nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình. Tiếp tục đầu tư, nâng cao năng lực cho hệ thống y tế cơ sở và đội ngũ cộng tác viên dân số.Chú trọng công tác bảo vệ trẻ em, nhất là phòng chống xâm hại trẻ em, bạo lực học đường; đồng thời đẩy mạnh hỗ trợ trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt hòa nhập cộng đồng.
Với sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền, sự phối hợp chặt chẽ của các ban ngành, đoàn thể cùng sự vào cuộc của toàn xã hội, công tác dân số – trẻ em tỉnh Bắc Ninh chắc chắn sẽ đạt được nhiều kết quả tốt hơn nữa, góp phần nâng cao chất lượng dân số, chăm lo cho thế hệ tương lai.
