Đổi mới giáo dục nghề nghiệp: Đòn bẩy để Bắc Ninh phát triển bền vững và hội nhập

Đây là bước cụ thể hóa quan trọng các chủ trương lớn của Đảng, đặc biệt là Chỉ thị số 21-CT/TW ngày 04/5/2023 của Ban Bí thư về tiếp tục đổi mới, phát triển và nâng cao chất lượng GDNN đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 và Chỉ thị số 37-CT/TW ngày 10/7/2024 của Ban Bí thư về đổi mới công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn, nhằm tạo đột phá trong phát triển nguồn nhân lực, phục vụ quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa của tỉnh.

Xác định GDNN là trụ cột phát triển nguồn nhân lực

Kế hoạch xác định rõ quan điểm: đổi mới, phát triển GDNN và đào tạo nghề cho lao động nông thôn là nhiệm vụ trọng tâm, lâu dài của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Trong đó, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, định hướng; doanh nghiệp là chủ thể sử dụng lao động, đồng thời tham gia tích cực vào quá trình đào tạo; cơ sở GDNN đóng vai trò nòng cốt tổ chức thực hiện; người học là trung tâm trong quá trình đào tạo.

Mục tiêu chung đến năm 2030 là xây dựng hệ thống GDNN theo hướng hiện đại, mở, linh hoạt, hội nhập, gắn với nhu cầu thị trường lao động; tập trung phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nhất là trong các ngành công nghiệp mũi nhọn như công nghiệp bán dẫn, công nghệ số, trí tuệ nhân tạo; nâng cao kỹ năng nghề, khả năng thích ứng của lao động nông thôn, góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động và phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Một lớp đào tạo nghề ngắn hạn cho lao động nông thôn

Đặt ra các chỉ tiêu cụ thể, mang tính đột phá

Kế hoạch đề ra nhiều mục tiêu cụ thể: Đến năm 2030, phấn đấu thu hút khoảng 40% học sinh sau trung học tiếp tục học tại các cơ sở GDNN; trên 50% lực lượng lao động được đào tạo lại, đào tạo thường xuyên. Quy mô tuyển sinh GDNN giai đoạn 2026-2030 dự kiến đạt khoảng 610.000 người, trong đó lao động nông thôn và người dân tộc thiểu số chiếm trên 54%.

Đồng thời, tỉnh đặt mục tiêu nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo lên 90%, trong đó lao động có bằng cấp, chứng chỉ đạt 42%. Hệ thống cơ sở GDNN được đầu tư phát triển với trên 20 ngành, nghề trọng điểm; phấn đấu có từ 3-4 ngành đạt trình độ khu vực và quốc tế; xây dựng ít nhất 2 trường cao đẳng chất lượng cao, trong đó có 1 trường đóng vai trò trung tâm vùng.

Trường Cao đẳng công nghệ Việt – Hàn được xác định đầu tư trở thành trường chất lượng cao đến năm 2030

Kế hoạch cũng đặc biệt nhấn mạnh chính sách hỗ trợ người học. 100% học sinh tốt nghiệp THCS, học sinh dân tộc thiểu số học nghề được miễn, giảm học phí hoặc hỗ trợ chi phí học tập; học sinh, sinh viên theo học các ngành công nghệ cao, công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo được hỗ trợ kinh phí đào tạo, kể cả khi học ở nước ngoài. Đây là giải pháp quan trọng nhằm thu hút người học, thay đổi nhận thức xã hội về học nghề.

Tập trung đổi mới toàn diện, gắn đào tạo với doanh nghiệp và thị trường lao động

Để hiện thực hóa các mục tiêu, Kế hoạch đề ra hệ thống nhiệm vụ, giải pháp đồng bộ, toàn diện. Trong đó, giải pháp trọng tâm hàng đầu là tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, nâng cao nhận thức của toàn xã hội về vai trò của GDNN; khắc phục tư tưởng coi học nghề là lựa chọn thứ yếu.

Cùng với đó, tỉnh tập trung hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ đào tạo nghề theo hướng thiết thực, dễ tiếp cận, gắn với nhu cầu thị trường lao động và đầu ra việc làm; ưu tiên các đối tượng yếu thế như hộ nghèo, lao động mất đất sản xuất, lao động chuyển đổi nghề.

Một điểm nhấn quan trọng khác là đổi mới mạnh mẽ nội dung, chương trình và phương thức đào tạo theo hướng mở, linh hoạt, gắn với doanh nghiệp, chú trọng đào tạo kỹ năng thực hành, kỹ năng số, kỹ năng xanh và tác phong công nghiệp. Các mô hình đào tạo tiên tiến như đào tạo kép, đào tạo theo đơn đặt hàng, mô hình “1+1+1” sẽ được nhân rộng.

Khóa tập huấn cho cán bộ, giảng viên trong khuôn khổ chương trình đào tạo về hợp phần “Vì một hành tinh xanh” do Kenan Foundation Asia tổ chức

Trao đổi, hợp tác trong đào tạo lĩnh vực công nghệ bán dẫn tại Trường Cao đẳng công nghệ Việt – Hàn Bắc Giang

Kế hoạch cũng xác định rõ việc nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, sắp xếp lại mạng lưới cơ sở GDNN theo hướng tinh gọn, hiệu quả; đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu về GDNN và thị trường lao động. Đồng thời, phát triển đội ngũ nhà giáo, chuyên gia, nghệ nhân có trình độ cao; tăng cường gắn kết “Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp” trong đào tạo và sử dụng lao động. Bên cạnh đó, việc huy động nguồn lực xã hội, đẩy mạnh hợp tác công - tư và mở rộng hội nhập quốc tế cũng được xác định là giải pháp then chốt nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả GDNN, từng bước tiệm cận trình độ khu vực và thế giới.

Kế hoạch cũng phân công rõ trách nhiệm tổ chức thực hiện, bảo đảm triển khai đồng bộ, hiệu quả. Theo đó, các cấp ủy, tổ chức đảng có trách nhiệm quán triệt, tuyên truyền, cụ thể hóa và tổ chức thực hiện phù hợp với thực tiễn, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát. Đảng ủy UBND tỉnh lãnh đạo UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ban, ngành, địa phương triển khai các nhiệm vụ, giải pháp; rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách và kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc. Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy chủ trì đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức xã hội. Đảng ủy HĐND tỉnh tăng cường giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật liên quan. Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội phát huy vai trò vận động, tuyên truyền, giám sát, tạo sự đồng thuận và lan tỏa trong Nhân dân, góp phần đưa Kế hoạch vào cuộc sống.

Việc ban hành và triển khai Kế hoạch số 30-KH/TU có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đặc biệt là lao động nông thôn; góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao thu nhập và đời sống nhân dân. Đây cũng là nền tảng quan trọng để Bắc Ninh nâng cao năng lực cạnh tranh, phát triển nhanh và bền vững trong bối cảnh hội nhập sâu rộng và chuyển đổi số mạnh mẽ hiện nay.

Xem chi tiết nội dung Kế hoạch 30 tại đây./.