Thời gian qua, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Bắc Ninh tiếp tục triển khai đồng bộ các hoạt động phòng, chống HIV/AIDS trên địa bàn tỉnh, từ công tác giám sát dịch tễ, quản lý người nhiễm HIV, điều trị bằng thuốc kháng vi rút (ARV), điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng Methadone đến điều trị dự phòng trước phơi nhiễm HIV (PrEP). Những kết quả đạt được cho thấy nỗ lực của ngành Y tế trong việc duy trì hiệu quả các chương trình can thiệp, góp phần giảm số ca nhiễm mới, nâng cao chất lượng cuộc sống của người bệnh và tiến tới mục tiêu kiểm soát dịch HIV/AIDS một cách bền vững.
Theo số liệu thống kê, trong tháng 5 toàn tỉnh phát hiện và đưa vào quản lý 31 trường hợp nhiễm HIV mới. Trong đó có 20 trường hợp được phát hiện tại các phòng tư vấn xét nghiệm trong tỉnh, 07 trường hợp từ tỉnh khác chuyển về và 04 trường hợp đã được phát hiện từ trước nhưng nay mới được đưa vào quản lý trên hệ thống HIV INFO. Trong tháng ghi nhận 01 trường hợp tử vong liên quan đến HIV/AIDS.Tính lũy tích đến ngày 31/5/2026, toàn tỉnh ghi nhận 6.337 trường hợp nhiễm HIV; trong đó có 2.575 trường hợp tử vong. Hiện nay có 2.876 người nhiễm HIV còn sống đang được quản lý trên địa bàn tỉnh. Tỷ lệ nhiễm HIV trong cộng đồng duy trì ở mức 0,08%, phản ánh hiệu quả của các biện pháp can thiệp dự phòng và mở rộng tiếp cận dịch vụ xét nghiệm trong những năm qua.Một trong những điểm sáng của chương trình phòng, chống HIV/AIDS là công tác điều trị ARV. Hiện toàn tỉnh duy trì 08 cơ sở điều trị HIV/AIDS với tổng số 2.710 bệnh nhân đang điều trị. Trong đó, có 2.644 bệnh nhân là người của tỉnh đang điều trị ARV, đạt tỷ lệ 91,9% trên tổng số người nhiễm HIV còn sống được quản lý. Đây là tỷ lệ tương đối cao, cho thấy hầu hết người bệnh đã được tiếp cận điều trị sớm và duy trì điều trị thường xuyên.Điều trị ARV không chỉ giúp người nhiễm HIV kéo dài tuổi thọ, nâng cao chất lượng cuộc sống mà còn làm giảm tải lượng vi rút trong máu xuống dưới ngưỡng phát hiện, từ đó hạn chế nguy cơ lây truyền HIV cho người khác. Việc duy trì tỷ lệ điều trị cao là yếu tố quan trọng để tiến tới thực hiện mục tiêu chấm dứt dịch AIDS vào năm 2030.
Bên cạnh đó, tỷ lệ người nhiễm HIV đang điều trị ARV có thẻ bảo hiểm y tế đạt 94,6% (2.502/2.644 người). Đây là kết quả đáng ghi nhận, góp phần bảo đảm tính bền vững của chương trình điều trị HIV/AIDS trong bối cảnh các nguồn viện trợ quốc tế đang từng bước cắt giảm. Bảo hiểm y tế không chỉ giúp người bệnh giảm gánh nặng chi phí mà còn tạo điều kiện để tiếp cận các dịch vụ khám chữa bệnh toàn diện và lâu dài.
Bệnh nhân điều trị Methadone tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Bắc Ninh
Song song với điều trị HIV/AIDS, chương trình điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng Methadone tiếp tục phát huy hiệu quả. Hiện nay, toàn tỉnh có 14 cơ sở điều trị Methadone với tổng số 1.602 bệnh nhân đang tham gia điều trị. Trong đó có 389 bệnh nhân được cấp thuốc nhiều ngày theo quy định, tạo điều kiện thuận lợi cho người bệnh ổn định việc làm và cuộc sống. Tại cơ sở điều trị Methadone thuộc CDC Bắc Ninh, hiện có 364 bệnh nhân đang điều trị, trong đó 331 người đã duy trì điều trị trên 6 tháng. Điều này cho thấy mức độ tuân thủ điều trị tương đối tốt của người bệnh. Trong tháng, cơ sở tiếp nhận thêm 52 bệnh nhân điều trị, chủ yếu là các trường hợp chuyển từ cơ sở khác về. Kết quả xét nghiệm định kỳ cho thấy tỷ lệ sử dụng lại heroin ở mức thấp, phản ánh hiệu quả của chương trình trong việc hỗ trợ người bệnh từ bỏ ma túy và tái hòa nhập cộng đồng.Chia sẻ về chương trình điều trị Methadone, anh N.V.H., một bệnh nhân đang điều trị tại CDC Bắc Ninh cho biết: “Từ khi tham gia điều trị Methadone, sức khỏe của tôi ổn định hơn, không còn lệ thuộc vào ma túy như trước. Tôi có thể đi làm đều đặn, chăm lo cho gia đình và cảm thấy tự tin hơn trong cuộc sống. Việc được cấp thuốc nhiều ngày cũng giúp tôi giảm thời gian đi lại và thuận lợi hơn trong công việc.”
Ngoài các hoạt động điều trị, công tác dự phòng lây nhiễm HIV tiếp tục được đẩy mạnh thông qua chương trình điều trị dự phòng trước phơi nhiễm HIV (PrEP). Tính đến ngày 31/5/2026, toàn tỉnh có 294 khách hàng được tiếp cận dịch vụ PrEP tại các cơ sở điều trị. Đây là giải pháp dự phòng hiện đại, hiệu quả cao đối với những người có nguy cơ lây nhiễm HIV, góp phần giảm số ca nhiễm mới trong cộng đồng.BS Trần Xuân Thanh, Trưởng khoa Phòng, chống HIV/AIDS cho biết: “Các chỉ tiêu chuyên môn cơ bản được thực hiện đúng tiến độ. Công tác quản lý người nhiễm HIV, điều trị ARV, Methadone và PrEP tiếp tục được duy trì ổn định. Thời gian tới, đơn vị sẽ tập trung nâng cao chất lượng dữ liệu quản lý, tăng cường giám sát dịch tễ, mở rộng các hoạt động dự phòng và đẩy mạnh truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của người dân về phòng, chống HIV/AIDS.”
Thời gian tiếp theo, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Bắc Ninh sẽ tiếp tục thực hiện rà soát, cập nhật dữ liệu HIV/AIDS; triển khai các hoạt động thuộc Dự án 6 - Tăng cường đáp ứng y tế trong phòng, chống ma túy; duy trì giám sát trọng điểm HIV lồng ghép điều tra hành vi ở các nhóm nguy cơ cao; đồng thời nâng cao chất lượng chăm sóc, điều trị người bệnh. Với sự phối hợp chặt chẽ giữa ngành Y tế, các địa phương và cộng đồng, công tác phòng, chống HIV/AIDS trên địa bàn tỉnh được kỳ vọng sẽ tiếp tục đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần bảo vệ sức khỏe nhân dân và thực hiện mục tiêu phát triển bền vững của ngành Y tế.
